Bob blwyddyn, mae Oriel Colwyn yn cymryd y cyfle i gefnogi ac arddangos sioe derfynol arddangosfeydd grŵp myfyrwyr sy’n cwblhau cyrsiau FdA a BA (Anrhydedd) mewn Ffotograffiaeth yng Ngholeg Llandrillo.
Ym mis Mai byddwn yn cyflwyno gwaith y myfyrwyr BA i chi:
Mae eu sioe yn dangos y gwahanol genres o ffotograffiaeth sydd o fewn y grŵp, yn ogystal â nodi pwysigrwydd cydweithio i gydlynu arddangosfa ffotograffig ystyrlon.
Digwyddiad agoriadol – dydd Sadwrn, 16 Mai.
Cynhelir yr arddangosfa tan 6 Mehefin.
In Common Ground
Gyda:
Pauline Beacham
“Mae’r corff hwn o waith yn cyflwyno cyfres o ffotograffau o Oradour-sur-Glane, y pentref coffa yn Ffrainc sydd wedi ei gadw yn ei gyflwr adfeiliedig ers i’r trigolion gael eu lladd gan luoedd y Natsïaid ym 1944. Bûm yn ymweld ag Oradour-sur-Glane yn nechrau 2025 gyda’r bwriad o ddogfennu’r ymweliad ac ymateb yn ddiweddarach i’r delweddau hynny wrth i mi fyfyrio ar fy nheimladau ar ôl y daith. Mae’n anodd rywsut meddwl am le fel hyn fel cyfle i dynnu lluniau. Roedd ofn tynnu lluniau anystyriol arnaf. Roeddwn eisiau i’m delweddau fod yn fud a pharchus o’r dioddefaint a ddaeth i ran y gymuned fechan honno ym 1944. Ymddangosai ffotograffiaeth ddigidol yn amhriodol, felly penderfynais weithio gyda ffilm. Meddyliais am y ffotograffau a fyddai wedi cael eu tynnu yno cyn 1939. Plant a theuluoedd, lluniau ysgol, rhywbeth yn y papur newydd lleol, efallai. Fe wawriodd arnaf y dylwn geisio profi’r hyn y gallasai rhywun yn defnyddio camera o’r cyfnod hwn fod wedi ei deimlo ar adeg tynnu llun. Prynais hen gamera plygu 2 a ¼ gyda ffocws parth a ffenestr fach goch ar y tu ôl ar gyfer rhifau fframiau. Roedd yn rhaid i mi ddefnyddio mesurydd golau ac arafu’r broses yn fawr fel bod y cyfrifiadau’n gywir ac ati. Bûm yn gweithio mewn modd tebyg gyda hen gamera 35mm hefyd. Pan oeddwn yno, teimlwn fy mod ar bigau’r drain a bod pob sŵn yn cael ei chwyddo. Bûm yn gweithio’n galed ac yn meddwl am bob llun yr oeddwn yn ei dynnu.”
© Pauline Beacham
Sophie Devonshire
“Mae fy arferion presennol yn cylchdroi o gwmpas syniadau o dirwedd a sut beth ydyw i fyw mewn amgylchedd gwledig. O’m cartref ym Melin y Coed, Llanrwst, gallaf weld y lluniau cardiau post o’m cwmpas i gyd, ond dydw i ddim yn byw yn yr olygfa honno. Mae’r byd yn fodern a thechnolegol, ac rwyf i’n rhan ohono. Rwy’n gyrru car, rwy’n defnyddio ffôn clyfar, ac mae gennyf ôl troed digidol.
Dewisais fyw yn y dirwedd anghysbell hon am fy mod yn ei hoffi. Rwy’n hoffi’r aer, y golygfeydd a’r holl bethau amlwg, ond nid llun ydy hyn – teimlad ydyw, ac rwy’n mynd i’r afael â hyn yn fy ngwaith. Sut ydw i’n dod ag ymdeimlad modern o’m bodolaeth i ysblander gweledol ffotograffiaeth tirwedd heb ei orlwytho ag ystrydeb?
Mae fy nghefndir mewn gwyddoniaeth, a bûm yn gweithio am sawl blwyddyn fel dadansoddwr labordy i gwmnïau petrocemegol a’r maes fferyllol. Roeddwn yn edrych ar bethau yn fanwl iawn, yn chwilio am synthesis ac anomaleddau. Rwy’n hoffi gweld pethau fel hyn – yn agos, heb gyd-destun, bron – gyda dim byd y tu hwnt i ymyl y ffrâm lle mae’r chwyddo yn dod i ben.
Weithiau byddaf yn aros, wrth fynd am dro neu yn yr ardd, ac yn edrych ar rywbeth fel hyn: dim cysylltiad â’i amgylchoedd, dim ond craffu ar wrthrych yn ddadansoddol mewn amser. Rwy’n tynnu llun ac yna’n edrych yn ôl ar y byd sydd o’m cwmpas. Mae’n gwneud synnwyr herio’r persbectif weithiau.”
David Mojoros
Naratifau Gweledol
“Mae’r arddangosfa hon yn gorff o waith sy’n archwilio arwyddocâd gweledol ac emosiynol bywyd pob dydd. Wedi eu gwreiddio mewn dull dogfennol, mae’r delweddau’n canolbwyntio ar adegau cyffredin, amgylcheddau sy’n cael eu hanwybyddu, a phynciau cyfarwydd sy’n amrywio o leoedd domestig a theulu i strydoedd, gwrthrychau, a chyfarfodydd byrhoedlog. Drwy hyn, mae’r gwaith yn herio syniadau traddodiadol o’r hyn sy’n cael ei ystyried yn deilwng o gael tynnu ei lun.
Wedi ei ddylanwadu gan ffotograffwyr fel William Eggleston, Tod Hido, Eugene Meatyard, Alexey Titarenko a Stephen Shore, mae’r prosiect yn defnyddio lliw fel adnodd i ddisgrifio ac i fynegi. Yn hytrach na defnyddio du a gwyn i ddramateiddio neu ymbellhau, defnyddir lliw i gynyddu realaeth a thynnu sylw at fanylion cynnil o fewn y ffrâm. Mae’r gwaith yn mabwysiadu arddull dawel, arsylwadol, sy’n caniatáu i olygfeydd fodoli heb ymyrraeth, gan annog y gwylwyr i arafu ac ailystyried arwyddocâd pethau pob dydd.
Crëir y delweddau drwy gyfuniad o brosesau digidol ac analog, sy’n adlewyrchu diddordeb mewn uniongyrchedd a materoldeb. Mae’r dull deuol hwn yn creu deialog rhwng parhad ac amherffeithrwydd, gan atgyfnerthu themâu cof, amser a phrofiad personol. Mae dilyniant y gwaith yn chwarae rôl allweddol – mae’n datblygu naratif gweledol sy’n adlewyrchu rhythm bywyd pob dydd. Tameidiog, ailadroddus, ond ystyrlon.
Yn y bôn, nid yw’r arddangosfa hon yn ymwneud â digwyddiadau anghyffredin – mae’n ymwneud â sylwi. Rwy’n gwahodd y gwyliwr i fyfyrio ar ei amgylchoedd ei hun a chanfod gwerth mewn adegau na sylwir arnynt fel arall. Drwy ddyrchafu’r cyffredin mae’r gwaith yn cwestiynu sut mae ystyr yn cael ei lunio drwy ffotograffiaeth a sut mae delweddau’n siapio ein dealltwriaeth o realiti.”
© David Mojoros
Tesni Hunter
"Rwyf wedi cael fy amgylchynu gan olygfeydd a thirwedd hyfryd Cymru drwy gydol fy mywyd. Mae fy ffotograffiaeth felly’n canolbwyntio’n bennaf ar dirweddau. Rwy’n caru’r dirwedd ei hun ac yn teimlo bod ffotograffiaeth yn ffordd dda o gyfleu a chynnal yr ennyd o lonyddwch personol yr wyf yn aml yn ei deimlo yn y lleoliadau hyn.
Crwydro coedwigoedd, ymlwybro drwy geunentydd, neu ddringo bryniau arfordirol yw fy nihangfa. Dyma’r ffordd orau i ddianc rhag prysurdeb bywyd. Mae edrych drwy’r camera’n mynd â fi i le hollol wahanol. Rwyf wrth fy modd â chymhlethdod y jig-so mae’r camera’n ei gynnig, o gofnodi hanfod rhywle i dalu sylw i drefniant darnau a chydnabod y manylion sy’n newid â golau a chysgod. Mae hanes profiadau dynol i’w gweld ym mhobman o’n cwmpas, a mynegwyd hyn dros filoedd o flynyddoedd drwy wahanol ddarluniadau. Drwy fy ffotograffiaeth, roeddwn yn awyddus i fynegi fy angerdd a’m teimladau personol yn y lleoliadau hyn."
© Tesni Hunter
